Bakanlık yeni zorunlu başlangıç için 1 Aralık tarihini duyurdu
Ticaret Bakanlığı, taşınmaz satışlarında Güvenli Ödeme Sisteminin zorunlu uygulama başlangıcının 1 Aralık 2026 olarak yeniden belirlenmesine karar verildiğini 28 Eylül tarihli basın açıklamasında bildirdi. Bakanlık, bunun yapılacak Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik değişikliğiyle düzenleneceğini söylüyor. Bu nedenle açıklanan tarih, planlanan mevzuat adımının duyurusudur; haber anında yayımlanmış bir değişiklik metni olarak değerlendirilmemeli.
Sistemin 1 Temmuz’da başlaması öngörülmüştü. Bakanlık 26 Haziran’da teknik süreçler ve entegrasyonların tamamlanması için devreye alma tarihini üç ay uzatıp 1 Ekim olarak belirlemişti. Son açıklama, bu takvimde bir kez daha değişiklik hazırlığına işaret ediyor. Nihai hukuki tarih ve varsa geçiş hükümleri yayımlanacak yönetmelik metninden izlenmeli.
Yeni tarihe ilişkin açıklama, sistemin uygulamaya alınma hazırlıkları sürerken yapıldı. Haziran duyurusunda Bakanlık, ilk tarihi teknik süreçlerin ve entegrasyonların tamamlanması amacıyla üç ay uzattığını belirtmişti. Eylül açıklaması da benzer biçimde teknik altyapı ve paydaş hazırlıklarına dayanıyor; ancak bir önceki ertelemeden farklı olarak yeni başlangıcın yönetmelik değişikliğiyle yeniden belirlenmesini öngörüyor.
Kural, nakit veya banka transferi içeren satışları kapsıyor
29 Nisan 2026’da yapılan yönetmelik düzenlemesinde, taşınmaz satış bedelinin bir kısmının ya da tamamının nakit, havale veya elektronik fon transferiyle ödenmesi halinde ödemenin Güvenli Ödeme Sistemi üzerinden yapılması öngörülmüştü. Sistemin hedefi, satış bedeli ile mülkiyet devrinin eş zamanlı gerçekleşmesini sağlayarak tarafların para transferi ve sahtecilik risklerini azaltmak.
Bakanlığın 28 Eylül açıklaması kapsamdaki ödeme yöntemlerini ve eş zamanlı devir amacını yineliyor; uygulamanın tüm adımlarını, olası istisnaları veya işlem ücretlerini açıklamıyor. Bu ayrıntılara ilişkin kesin bilgi, yönetmelik değişikliği ve uygulayıcı kurumların yayımlayacağı kılavuzlar görüldüğünde netleşecek.
Düzenlemedeki kapsam, taşınmaz satışlarının tüm ödeme biçimlerini aynı şekilde ele aldığı varsayımına izin vermiyor: yayımlanan açıklama nakit, havale veya EFT ile yapılan ödemenin bir bölümünü ya da tamamını açıkça sayıyor. Bu yöntemlerden birinin satış bedelinde kullanılması halinde sistem şartının nasıl uygulanacağı, değişiklik metnindeki usul ve olası istisnalarla birlikte okunmalı.
Banka ve tapu sistemleri arasındaki teknik hazırlık sürüyor
Bakanlık, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü bilgi sistemleri ile bankalar arasında veri paylaşımı için teknik altyapının hazırlandığını, bankaların kendi altyapı çalışmalarının ise sürdüğünü belirtiyor. Veri paylaşımını kolaylaştırıp hızlandırmak amacıyla bir entegratör belirlenmesine yönelik düzenlemenin de planlandığı açıklamada yer alıyor.
Sistemin pilot uygulamasının, banka altyapıları hazır hale geldikten sonra başlatılması öngörülüyor. Bakanlık bir pilot tarih vermedi. Dolayısıyla 1 Aralık duyurusunu, o gün tüm teknik bileşenlerin tamamlandığına veya pilotun başladığına ilişkin bir açıklama olarak okumamak gerekir.
Bakanlık, entegratöre ilişkin düzenlemenin veri paylaşımı ve teknik altyapı kurulumunu kolaylaştırıp hızlandırmayı amaçladığını belirtiyor; açıklama entegratörün kim olacağını veya görevinin ayrıntılarını duyurmuyor. Bankaların kendi altyapılarını hazırlaması da devam ettiğinden, pilot uygulamanın kapsamı ve başlangıç günü henüz net değil.
İşlem takvimi için resmî yönetmelik metni izlenmeli
Alıcı ve satıcılar bakımından şu aşamada teyit edilen gelişme, Bakanlığın zorunlu başlangıcı 1 Aralık’a taşıyacak bir yönetmelik değişikliği yapılacağını duyurmasıdır. Uygulamanın son tarihi, yürürlük ve geçiş hükümleri, sistemin işlem akışı ve varsa kapsam istisnaları resmî değişiklik yayımlandığında kesinleşecek.
Bakanlık ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün duyuruları ile bankaların uygulama bilgilendirmeleri, sistem devreye alınmadan önce takip edilmesi gereken kaynaklar. Bu haber, ödeme sisteminin kullanımına ilişkin kişiye özel hukuki veya finansal tavsiye sunmuyor.
Resmî açıklamada işlem başvurusu, para aktarımının hangi aşamada yapılacağı, tarafların izleyeceği ekran adımları, ücretler ve olası istisnalar hakkında ayrıntılı bir uygulama kılavuzu bulunmuyor. Bu unsurlar, yönetmelik değişikliği ve sonrasında yayımlanacak uygulayıcı kurum duyurularıyla doğrulanmadan kesin kural gibi sunulmamalı. Tarih duyurusu ile sistemin bütün bankalarda faal olacağı günü birbirinden ayırmak da bu yüzden önemli.